فهرست مطالب
سیستم روغنکاری در موتورهای بنزینی و دیزلی، قلب تپنده موتور است. با این حال، برخی خرابیها در این سیستم به صورت خاموش شروع شده و میتوانند آسیبهای جبرانناپذیری به موتور وارد کنند. یکی از شایعترین و در عین حال خطرناکترین علائم خرابی فیلتر روغن، خرابی فیزیکی خود فیلتر روغن است.
در این راهنمای تخصصی، به بررسی علائم خرابی فیلتر روغن، یعنی باد کردن (Over-pressurizing) و له شدن (Collapsing)، و دلایل فنی وقوع آنها میپردازیم.
۱. چرا فیلتر روغن باد میکند یا میترکد؟ (Over-pressurized Filter)
یکی از خرابیهای رایج، باد کردن بدنه فلزی فیلتر روغن است که در موارد شدیدتر به ترکیدن آن منجر میشود.
عارضه: بدنه فیلتر تغییر شکل داده و متورم میشود.
علت اصلی چیست؟ علت این پدیده تقریباً همیشه به از کار افتادن یا عملکرد کند رگلاتور فشار روغن (Oil Pressure Regulator Valve) مربوط است. رگلاتور وظیفه دارد فشار روغن را در یک محدوده معین (معمولاً بین ۴۰ تا ۶۰ PSI) ثابت نگه دارد. اگر این قطعه خراب شود یا گیر کند، فشار در سیستم به شدت بالا میرود.
چرا فیلتر قربانی میشود؟ هنگامی که فشار روغن از حد نرمال (مثلاً ۱۰۰ PSI) فراتر رود، سوپاپ اطمینان داخل فیلتر دیگر توان تحمل این فشار اضافه را ندارد. در نتیجه، بدنه فلزی فیلتر که ضعیفترین نقطه در برابر فشار بیش از حد است، شروع به باد کردن و در نهایت ترکیدن میکند. نکته مهم اینجاست که پس از ترکیدن فیلتر، شوک وارده ممکن است باعث آزاد شدن رگلاتور گیر کرده شود و هیچ نشانی از خرابی اولیه باقی نماند، که این موضوع اغلب منجر به تشخیص اشتباه و مقصر دانستن کیفیت فیلتر میشود.
چگونه از این خرابی جلوگیری کنیم؟
- تعویض به موقع روغن و فیلتر: این کار از رسوبگرفتگی و کثیف شدن اجزای سیستم روغنکاری، از جمله رگلاتور، جلوگیری میکند.
- استفاده از روغن با ویسکوزیته مناسب: روغن بیش از حد غلیظ (بهویژه در هوای سرد) فشار اولیه سیستم را بالا میبرد.
- گرم کردن موتور: در روزهای سرد، اجازه دهید موتور چند دقیقه درجا کار کند تا روغن به دمای مناسب برسد.
- انتخاب فیلتر استاندارد: استفاده از فیلترهای باکیفیت و استاندارد که دارای بدنه مقاوم و سوپاپهای اطمینان دقیق هستند، ریسک خرابی را کاهش میدهد. برندهای معتبری مانند فیلتر دونالدسون و فیلتر ساکورا محصولاتی با بالاترین استانداردهای کیفی تولید میکنند.

۲. چرا المنت داخلی فیلتر له میشود؟ (Collapsed Center Tube)
در این حالت، خرابی از داخل رخ میدهد و هسته مرکزی (المنت) فیلتر بر اثر فشار، مچاله و لهیده میشود.
عارضه: المنت فیلتر از داخل فرو میریزد.
علت اصلی چیست؟ این اتفاق زمانی رخ میدهد که مسیر عبور روغن از مدیای فیلتر مسدود شده و همزمان سوپاپ اطمینان (Bypass Valve) داخل فیلتر نیز به درستی عمل نکند. فشار بالای روغن که راهی برای خروج ندارد، به هسته مرکزی فیلتر نیرو وارد کرده و آن را له میکند.
چه عواملی باعث این پدیده میشوند؟
- الف) ویسکوزیته بیش از حد روغن: غلظت بالای روغن (ناشی از سرما یا انتخاب روغن نامناسب) جریانپذیری آن را کاهش داده و فشار پشت فیلتر را به شدت افزایش میدهد.
- ب) گرفتگی مدیای فیلتر: اگر روغن بیش از حد کثیف باشد یا فیلتر به موقع تعویض نشود، منافذ کاغذ فیلتر مسدود شده و روغن نمیتواند از آن عبور کند.
- ج) عملکرد نادرست سوپاپ اطمینان: کثیفی و رسوبات ناشی از تعویض دیرهنگام روغن و فیلتر، میتواند باعث گیر کردن سوپاپ اطمینان در حالت بسته شود.
- د) شتابگیری ناگهانی: اگر یکی از شرایط بالا برقرار باشد، یک شتابگیری ناگهانی میتواند فشار آنی و شدیدی به سیستم وارد کند که منجر به له شدن آنی هسته فیلتر میشود.
راه حل چیست؟
راه حل این مشکل نیز مشابه مورد قبل است: سرویس منظم و استفاده از قطعات باکیفیت. تعویض به موقع فیلتر روغن و استفاده از محصولاتی که سوپاپهای آنها با دقت مهندسی شدهاند، حیاتی است. برندهای تخصصی مانند فیلتر کاترپیلار به طور ویژه برای کار در شرایط سخت و فشارهای بالای موتورهای دیزلی طراحی شدهاند و مقاومت بالایی در برابر این نوع خرابیها دارند.

تأمین تخصصی فیلترهای اصلی با همیار تجارت فرتاک
انتخاب فیلتر مناسب، یک سرمایهگذاری برای سلامت موتور شماست. خرابی یک فیلتر ارزانقیمت میتواند میلیونها تومان خسارت به موتور وارد کند. شرکت همیار تجارت فرتاک به عنوان یکی از پیشروان تأمین قطعات ماشینآلات سنگین، با درک عمیق از اهمیت سیستم فیلتراسیون، مجموعهای کامل از فیلترهای اصلی و باکیفیت را ارائه میدهد.
ما با تأمین مستقیم از برندهای جهانی مانند دونالدسون، ساکورا و کاترپیلار، به مشتریان خود اطمینان میدهیم که محصولی با بالاترین استانداردهای جهانی و ضمانت اصالت کالا دریافت میکنند. چه برای ماشینآلات راهسازی و معدنی و چه برای موتورهای دیزلی سنگین، تیم متخصص ما آماده ارائه مشاوره فنی و تأمین فیلتر مناسب برای افزایش طول عمر و کارایی تجهیزات شماست. برای کسب اطلاعات بیشتر و دریافت مشاوره، با ما در تماس باشید.
مقاله ی زیر در سایت روزنامه ی صمت منتشر شده است :
مقایسه فیلترهای برند ساکورا و دونالدسون و مان ؛ کدام انتخاب هوشمندانهتر است؟



