خلاصه
پاسخ سریع: سوپاپ بایپس فیلتر روغن چه زمانی باز میشود؟
سوپاپ بایپس جهت جلوگیری از خشککار کردن موتور، در ۳ حالت اضطراری باز میشود تا روغن مستقیماً وارد موتور شود:
- استارت سرد: به دلیل غلظت بالای روغن در دمای پایین.
- گرفتگی کاغذ فیلتر: اشباع شدن فیلتر از آلودگی و برادهها.
- شتابگیری و دور موتور بالا: نیاز فوری موتور به حجم زیاد روغن.
برای حفظ سلامت موتور خودرو و ماشینآلات، درک صحیح نحوه تصفیه روغن در مدار سوخترسانی بسیار حائز اهمیت است. در ادامه، نحوه عملکرد دو بخش حیاتی یعنی کاغذ فیلتر و سوپاپ اطمینان (بایپس) را بهصورت دقیق بررسی میکنیم.
نقش کاغذ درون فیلتر روغن چیست؟

درون فیلتر روغن، یک کاغذ فیلتر مخصوص از جنس سلولزی یا ترکیب سلولز و الیاف مصنوعی وجود دارد. این کاغذ بهصورت چینخورده (پلیسهای) دور تا دور یک استوانه قرار گرفته است.
وقتی روغن موتور وارد فیلتر میشود، مجبور است از منافذ بسیار ریز این کاغذ عبور کند. در این فرآیند، ذرات معلق شامل برادههای فلز، دوده، گرد و غبار و سایر آلودگیها در سطح کاغذ یا در لایههای داخلی آن به دام میافتند. در نهایت فقط روغن تمیز میتواند از منافذ عبور کرده و به قطعات حساس موتور برسد.
مشاهده ی مقالات تخصصی فیلتر
۵ فایده اصلی کاغذ فیلتر روغن
- جلوگیری از سایش موتور: مانع رسیدن ذرات ساینده همراه روغن به یاتاقانها و قطعات حساس میشود.
- افزایش طول عمر روغن: به دلیل جمعآوری مداوم آلودگیها، روغن دیرتر خاصیت شیمیایی و کیفی خود را از دست میدهد.
- حفظ فشار و جریان استاندارد روغن: طراحی چینخورده و مخصوص کاغذ باعث میشود روغن بدون افت فشار زیاد تصفیه شود.
- مقاومت بالا در دمای بالای موتور: این کاغذهای مخصوص طوری ساخته میشوند که در دمای بالای روغن (بین ۹۰ تا ۱۲۰ درجه سانتیگراد) تجزیه نشوند.
- افزایش سطح فیلتراسیون: چینخورده بودن کاغذ، سطح مقطع بزرگی ایجاد میکند تا حجم بالایی از آلودگیها را در خود نگه دارد.
نکته فنی مهم: اگر کاغذ فیلتر کیفیت پایینی داشته باشد یا خیلی زود اشباع شود، سوپاپ بایپس فیلتر باز شده و روغن بدون تصفیه شدن وارد موتور میشود که میتواند فوقالعاده خطرناک باشد.
نحوه عملکرد سوپاپ بایپس (By-pass Valve) فیلتر روغن
۱. حالت بسته (عملکرد عادی)
سوپاپ بایپس معمولاً درون بدنه فیلتر روغن و پشت کاغذ فیلتر قرار دارد. زمانی که کاغذ فیلتر تمیز است و روغن به راحتی از آن عبور میکند، این سوپاپ کاملاً بسته میماند؛ یعنی تمام روغن حتماً باید از کاغذ عبور کند تا آلودگیهای آن گرفته شود.
۲. حالت باز (شرایط اضطراری)
اگر به هر دلیلی جریان روغن از کاغذ فیلتر سخت یا مسدود شود، اختلاف فشار ایجاد میشود. در این حالت سوپاپ بایپس باز شده تا روغن بدون عبور از کاغذ فیلتر، مستقیماً وارد مدار موتور شود.
این وضعیت معمولاً در ۳ حالت رخ میدهد:
- سرد بودن موتور: روغن در دمای پایین بسیار غلیظ است و به سختی از منافذ کاغذ رد میشود.
- گرفتگی و اشباع فیلتر: وقتی فیلتر پر از آلودگی شده و دیگر توان عبور دادن روغن را ندارد.
- دور موتور یا فشار بالا: در دورهای بالا نیاز به حجم بیشتری از روغن وجود دارد و ممکن است کاغذ نتواند آن را به اندازه کافی عبور دهد.
بنابراین هدف اصلی استفاده از سوپاپ بایپس، جلوگیری از بیروغنی موتور است؛ چرا که کار کردن موتور با روغن کثیف، بسیار بهتر از خشک کار کردن آن است! اگر این سوپاپ وجود نداشته باشد، در شرایط بالا موتور خشک میماند و احتمال آسیب دیدن شدید قطعات وجود دارد.
یک نکته حیاتی
باز شدن مداوم سوپاپ بایپس به این معنی است که فیلتر گرفته یا بیکیفیت است و باید سریعاً تعویض شود. به همین دلیل اکیداً توصیه میشود فیلتر روغن با هر بار تعویض روغن عوض شود.
تامین فیلترهای صنعتی و ماشینآلات سنگین
دقت عملکرد کاغذ فیلتر و سوپاپ بایپس در ماشینآلات سنگین صنعتی و معدنی نقشی حیاتیتر ایفا میکند. شرکت همیار تجارت فرتاک با نیم قرن سابقه درخشان در فروش و نمایندگی فیلترهای ماشینآلات معدنی و راهسازی، مرجع اصلی تامین سیستمهای فیلتراسیون استاندارد در کشور است. جهت خرید باکیفیتترین قطعات متناسب با سختترین شرایط کاری میتوانید انواع فیلتر دونالدسون و فیلتر ساکورا را با ضمانت اصالت تهیه فرمایید. تهیه یک فیلتر ماشین معدنی باکیفیت، ضامن سلامت موتورهای سنگین دیزلی در برابر سایش و آسیبهای پرهزینه خواهد بود.



